Ляцяць над Дудкамі журавы…

У кожнага чалавека ёсць такое памятнае месца, якое назаўсёды застаецца ў сэрцы. З’явілася яно і ў мяне. Гэта мая вёсачка Дудкі. Пра яе жыхароў мне і хочацца расказаць.

Год таму, калі мы вярнуліся з вёскі ў Мінск, суседка спытала мяне, дзе гэта я правёў усё лета? Пачуўшы, што адпачываў, тут жа пацікавілася: “У сябе на Нарачы?” Мой адмоўны адказ яе не задаволіў, і яна пачала наўгад пералічваць: “У Турцыі? У Егіпце?” А калі я ўдакладніў, што адпачываў у вёсцы на Гродзеншчыне, і ўвогуле здзівілася: “А што ж там у вёсцы рабіць? Чым жа яна такая адметная?”
– Там прыгожая прырода, чыстае паветра, добрыя людзі і … журавы, якія гняздзяцца ў тых мясцінах, а вечарамі важна прагульваюцца па калгасным полі, – патлумачыў суседцы. – А журавы – птахі асцярожныя і мясціны для гнездавання выбіраюць спакойныя, не забруджаныя, як кажуць, з добрай аўрай. 


Сапраўды, у нас ёсць добраўпарадкаваная кватэра на беразе возера Нарач. Там жа сучасны курортны сэрвіс, але вось ужо тры гады як мы з жонкаю праводзім лета ў вёсачцы пад назвай Дудкі, што ў Першамайскім сельсавеце. Жонка мая да мінулага года працавала выкладчыкам у БДУ, а я – настаўнік фізікі і матэматыкі. І калі аднойчы паўстала пытанне, дзе правядзём лета, яна адказала: “А давай паедзем на маю радзіму!” І з гэтага часу мы прыязджаем сюды кожны год. 
Чым жа адметная гэта вёсачка, якая знаходзіцца побач з шашой Пяцюлеўцы-Васілішкі? Перш за ўсё людзьмі, якія тут жывуць і працуюць. Менавіта яны і пішуць біяграфію сваіх Дудкоў.
Як было прыемна, калі на святкаванне Дня вёскі, які праходзіў у жніўні, каля будынка былой школы сабраліся амаль усе вяскоўцы. Цудоўнае мерапрыемства падрыхтавалі для іх культработнікі Першамайскага Дома культуры Лілія Антонаўна Палуян і Алена Аляксандраўна Павукова.
Вельмі цікава было даведацца пра гісторыю гэтай невялічкай вёсачкі на ўскрайку Шчучыншчыны, пра яе гістарычны шлях, паглядзець канцэрт. Як жа прыгожа спявалі Яўгенія Казлоўская, Ганна Маркевіч і Анастасія Станкевіч! Падчас свята ладзілася выстава прыгожых дываноў, вышыванак. Свае вырабы прадставіла і Зоя Цімафееўна Рухлевіч, за што і атрымала невялічкі падарунак. 
Сёння ў Дудках пражывае 78 жыхароў. Адзін са старажылаў – Сцяпан Іванавіч Антухевіч. 


У цэнтры вёскі стаіць звычайны дом, але колькі кветак вакол яго! Толькі падзівіцца. Безліч часу, фантазіі, сіл укладзена ў гэты вясковы міні-батанічны сад. І ўсё гэта зроблена рукамі Марыі Міхайлаўны Бенедыка. А сярод гэтай прыгажосці ўтульна размясціліся звяркі, змайстраваныя з падручных матэрыялаў. Калі хто з вас заедзе ў Дудкі, не палянуйцеся, зайдзіце палюбавацца. А вось муж Марыі Міхайлаўны – майстар-сталяр адмысловы. Калі трэба камусьці замяніць вокны ці змайстраваць новыя дзверы, кажуць: “Ідзі да Вані Бенедыка”. Ён ніколі нікому не адмовіў. І заўсёды ветлівы, з усмешкай, з гумарам. 
Не менш знакаміты ў вёсцы і Расціслаў Сяргеевіч Тонкевіч. Гэта сапраўдны дудкоўскі Кулібін. Ён і трактар самастойна змайстраваў, і прыстасаванні да яго. Гэта выдатны гаспадар і слова “не” ў яго лексіконе няма. Ён гатовы ўсім дапамагчы.


Непадалёку пражывае Ірына Пятроўна Саковіч – сапраўдны майстар-кандытар. Яна ўкладвае ўсю сваю фантазію ў прыгатаванне тартоў і розных мудрагелістых кандытарскіх вырабаў. На святы і на ўрачыстасці можа такую выпечку прыгатаваць, што нават прафесіяналы пазайздросцяць! 
Выязджаючы з вёскі, нельга не спыніцца і не падзівіцца на хараство і прыгажосць сядзібы Дзмітрыя Сямёнавіча Карэцкага. Сваімі рукамі, з такой любоўю, ён усё давёў да ладу на надворку: ні больш, ні менш – мясцовы архітэктар. Акуратная, дагледжаная сядзіба і ў Ядзвігі Вікенцьеўны Ванэлік. 
Цэнтр вёскі – мясцовая крама. Працуе тут прывабная, вельмі адказная жанчына Алена Альфрэдаўна Сідлярэвіч. У асартыменце заўсёды ўсе неабходныя тавары. Я заўважыў, калі хлеб і іншая выпечка становяцца нясвежымі, прадавец здымае іх з продажу. А калі ў даны момант пакупнік не можа набыць у краме патрэбны тавар, Алена Альфрэдаўна абавязкова яго закажа. 


Добрыя словы хочацца сказаць і пра майго суседа Івана Сяргеевіча Глушаня. Працуе ён у мясцовай гаспадарцы механізатарам. Вяскоўцы паважаюць яго за сціпласць і дабрыню. Раніцай гадзіннік можна па ім звяраць, калі выязджае на работу. І дом у парадку, і гаспадарка немалая. З усім спраўляецца Іван Сяргеевіч мабыць таму, што мае надзейную падтрымку з боку сваёй працавітай, добрасумленнай палавінкі Дануты Іванаўны. 
У маёй жонкі ёсць аднакласніца і сяброўка Маруся Костусева, якая нарадзілася ў Дудках. Так клічуць Марыю Пятроўну Антухевіч. Паверце, гэта сапраў­дная беларуская і адначасова някрасаўская жанчына. Яна трымае вялікую гаспадарку, але паспявае і дароў лесу назбіраць, і дом у парадку трымаць. А як спявае… Бывае, за кубкам кавы папросіш: “Маруся, заспявай!” А яна: “А што, і заспяваю!” І гучная самабытная мелодыя разносіцца навокал. Сёлета яе ўнук паступіў у вну на бюджэтную форму навучання – будзе аграномам, і бабуля гэтым вельмі ганарыцца. 
Вёска жыве. І першая прычына гэтага – мясцовая дзетвара, якую кожную раніцу збірае школьны аўтобус. 
І працаваць дудкоўцы ўмеюць, і адпачываць. Бы белыя паруснікі, стаялі на палях мяшкі з убранай бульбай – добры сёлета атрымаўся ўраджай другога хлеба. А ў нядзелю апранаюць жанчыны і мужчыны свае лепшыя ўборы, і хто на веласіпедзе, хто на машыне едуць у Першамайск у царкву або ў касцёл. 
Як і ўсюды, ёсць у вёсцы свае праблемы. Першая, гэта дэмаграфічны спад. Вёска старэе ў прамым і пераносным сэнсе. Толькі ўлетку яна напаўняецца мноствам дзіцячых галасоў, музыкай, песнямі. Гэта дзеці і ўнукі прыязджаюць у Дудкі да сваіх бацькоў, дзядуляў і бабуляў. А зімою стаіць цішыня…
Мы з жонкай часта ходзім у лес па грыбы і ягады, а то і проста прагуляцца. На жаль, лес вельмі забруджаны. Людзі не маюць куды дзяваць смецце. Варта было б паставіць некалькі кантэйнераў, і пытанне вырашылася б. Што яшчэ хочацца адзначыць – пакінутыя дамы паступова разбураюцца. Вуліца – гэта ж твар вёскі. Вельмі важная праблема – грамадскі транспарт. Час ад часу людзям патрэбна па справах паехаць у райцэнтр. Але з Дудкоў у Шчучын у будныя дні аўтобус ходзіць адзін раз на тыдзень. Вось і дабярыся, напрыклад, да ўрача. Застаецца верыць, што для гэтых праблем знойдзецца вырашэнне.
…Лета закончылася, і так не хацелася вяртацца ў горад, гэты мегаполіс са шкла і бетону, дзе шум, гул і вечная бегатня. Сёлета наш унук правёў лета ў вёсцы. Ён тут і адпачываў, і працаваў. Ад’язджаючы дамоў, пастанавіў: “Дзеду, у наступным годзе абавязкова зноў прыеду сюды на канікулы. Тут я знайшоў добрых сяброў, навучыўся трымаць у руках малаток, забіваць цвік.” І сапраўды, ён упершыню ўбачыў, як растуць грыбы, суніцы, як будуюць свой дом у лесе мурашкі, як пасецца на полі статак кароў. Ён прызнаў, што гародніна з градкі смачнейшая, чым з рынку. Мне было радасна, што хлапчук пазнаёміўся з вясковым жыццём. Нездарма на рэспубліканскай педагагічнай нарадзе наш Прэзідэнт заўважыў, што, калі моладзь усё жыццё будзе праводзіць у інтэрнэце, то хутка казу ад каровы не адрозніць. І гэта факт. 
З пачаткам восені жонка запытала ў мяне: “Ці памятаеш ты, як курлыкалі журавы, калі вярталіся сюды, на сваю радзіму?” Так, гэты кліч быў радасным і шчаслівым. І зусім іншым ён быў, калі яны пакідалі гэтыя мясціны. Так і мы. Вясною прыязджаем, поўныя радасці і энергіі, сустракаемся з вяскоўцамі, забываем пра ўсё гарадское і ўліваемся ў жыццё цяпер ужо і нашай вёсачкі. 
“Да пабачэння, мілыя Дудкі! Сустрэнемся вясною.” 
Ягор ДРАЎНІЦКІ.Фота Ганны РУДСКАЙ.

Добавить комментарий

CAPTCHA
Этот вопрос задается для того, чтобы выяснить, являетесь ли Вы человеком или представляете из себя автоматическую спам-рассылку.
Fill in the blank.